CIGAR koçluk modeli, 2003 yılında koçluk psikolojisi üzerine araştırmalar gerçekleştiren Suzy Green ve Anthony Grant tarafından geliştirilmiş olan beş aşamalı bir koçluk modelidir. CIGAR Koçluk Modeli, GROW modelini esas almış olan modellerden bir diğeridir. Diğer çözüm odaklı koçluk modellerine benzerlik göstermekle birlikte, bu modellerden farklı olarak CIGAR koçluk modeli bir boşluk analizi yaklaşımı kullanır. Danışanın mevcut durumunu ele alarak koç ile enine boyuna tartışmasına, geleceğe yönelik hedef veya hedefler oluşturmasına, şu an ve gelecek arasındaki boşluğu kapatmaya ilişkin yaklaşımlar oluşturması konusunda rehberlik eden bir koçluk modelidir.

CIGAR Koçluk Modelinin Adımları

CIGAR Koçluk Modeli de önceki modeller gibi İngilizce kelimelerin baş harflerinden oluşan bir kısaltmadır. CIGAR modelinin beş adımdan oluşan bileşenlerini şu şekilde açıklamak mümkündür:

(C)urrent Situation (Mevcut Durum)

CIGAR koçluk modeli sürecinin ilk aşamasını mevcut durumun ele alınması oluşturur. Esasında mevcut gerçeklik basamağı oldukça açıktır. Bir danışanın şu anda, mevcut olarak nerede olduğu, durumunun ne olduğunu ortaya koyar. Örneğin danışanın “iş yerinde terfi olmam gerektiğine inanıyorum, fakat bir türlü sıra bana gelmiyor” veya “Baskı altında hissediyorum ve stres beni hasta ediyor” gibi bir endişe alanı, esasında mevcut duruma, mevcut soruna ilişkin bir çıkarımdır. Bu aşamada bir koçun yöneltebileceği ve yanıt arayabileceği sorular şu türde olabilir:

Bu seansta hangi konuları ele almak istersiniz?
Şu anda hayatınızda neler oluyor? (Nerede, kim, ne, ne kadar, ne sıklıkla)
Engelleriniz neler? Fırsatlarınız neler?
Bu konu üzerinde ne kadar kontrole sahipsiniz?
Şu ana kadar bu konuyla ilgili ne yaptınız?
Bunun diğer süreçlerinize olan etkisi ne?
Hangi faktörleri dikkate almalısınız?

(I)deal Outcome (İdeal Çıktı-Arzulanan Durum)

İdeal olan, mevcut gerçeklikle ilgili olarak koçluk müdahalesi için neyin iyi bir sonucu teşkil edeceğinin de açık bir şekilde ifade edilmesidir. Diğer bir anlatımla, danışanın varmak istediği sonuç, elde etmek istediği durumdur. Mevcut durum belirlendikten sonra arzulanan durumun da net bir şekilde ifade edilmesi, koçun yardımcı olabileceği alanların belirlenmesi ve koçluk sürecinin daha sağlam bir zeminde inşa edilmesi açısından çok önemlidir. Arzulanan durumun veya amacın belirlenmesine ilişkin olarak yönlendirilebilecek sorulara şu şekilde örnekler vermek mümkündür:

Uzun vadede neyi başarmak istiyorsunuz?
Başarı sizin için ne ifade ediyor?
Bu hedefi ne zaman başarmak istiyorsunuz?
Hedefinizi gerçekleştirmenin sizin için tam olarak değeri nedir? Bunu ne kadar istiyorsunuz?
Başarıyı nasıl ölçersiniz?

(G)ap Analysis (Boşluk Analizi)

Boşluklar, bir şeylerin olmasını engelleyen unsurlardır. Danışanın arzuladığı duruma erişmesinin önünde engel teşkil edebilecek her şey birer boşluk olabilir. Dolayısıyla şu andaki mevcut durum ile ideal durum arasında büyük bir boşluk vardır. Mevcut durum ile ideal durum arasındaki bu boşluğu belirlemek, bu boşluğun giderilmesine yardımcı olacaktır. Bu boşluğun belirlenmesine yönelik olarak danışana yönlendirilebilecek olan sorular şu türde olabilir:

Hangi seçeneklere sahipsiniz?
Hangi kaynaklara ihtiyacınız var? (Zaman, para, sosyal destek)
Hangi kritik bilgilere ihtiyacınız var?
Süreçlere kimlerin dahil olması gerekiyor?
Bu hedefe giderken, yolunuzun üzerindeki dönüm noktası ya da kısa vadeli hedefiniz ne olurdu?
Bu yolda ilerlerken karşınıza çıkan veya çıkabilecek olan engeller, sorunlar neler olabilir?

(A)ction plan (Eylem Planı)

Eylem, durum hakkında bir şeyler yapmaya karar vermek, bu eylemin ne olabileceğini belirlemek ve onu üstlenmeyi taahhüt etmektir. Bu adımda koç, danışanın alacağı aksiyonları belirlemek ve bunları benimsetmek yaklaşımı gösterir. Bunu başarmak için ele alınabilecek olan sorulara bazı örnekler şu şekilde sıralanabilir:

Planınız ne?
Hedefiniz S.M.A.R.T. mı?
Bu plan sizi başarmak istediğiniz hedefinize ulaştıracak mı?
Hangi kaynaklara ihtiyacınız var ve onları nasıl elde edeceksiniz?
Birinci, ikinci ve üçüncü olarak yapmanız gerekenler ne?
Her adım için zaman çizelgeniz nasıl?

(R)eview (Gözden Geçirme)

Uygun önlemin alınmasından sonra gelen gözden geçirme aşaması, duruma sonuçlar açısından bakar. Mevcut durum aşamasında yer verilen örnek üzerinden gidilecek olursa, danışanın “Bu konuda eğitim aldıktan ve özgeçmişimi yeniledikten sonra, yeteneklerimi daha doğru bir şekilde yansıtabildim, bir sonraki görüşmede başarılı oldum. İşi alamamama rağmen, şu anda benim yeteneklerimin farkında olduklarını bildiğimden dolayı memnunum ve yakında terfi alacağım” gibi bir ifade kullanması, süreç içerisinde hedeflediği sonuç doğrultusunda attığı adımların, bunları işe yarayıp yaramadığının, koçluk desteğinin önemli bir artı olup olmadığının bir geribildirimini almak mümkün olur. Gözden geçirme aşamasında şu sorulara benzer bazı sorular yönlendirmek faydalı olacaktır:

Süreç boyunca görevlerinizi yerine getirdiniz mi?
Hangi adımları attınız, neleri başardınız?
Bugüne kadar ilerlemenizi nasıl takip ettiniz?
Bugünden sonra ilerlemenizi nasıl takip edeceksiniz?
Hedefiniz geçerliliğini koruyor mu?
Başka konuşmak istediğiniz konular var mı?

ICF koçlarından destek almak için Koçluk Merkezi ile iletişime geçebilirsiniz.

CIGAR Koçluk Modeli